Start આપતાં DOL Starter trip થાય તો કયું device ખુલ્યું?
Mohit VekariaShare

DOL Starter તરત trip થાય ત્યારે કયું device ખુલ્યું અને Startના કયા પગલે ખુલ્યું તે પહેલા નોંધો. Upstream breaker, motor overload relay અને controller fault બધાં motor અટકાવી શકે છે. Reset પહેલાં indication સાચવો. Contactor ખસ્યો, motor ફરવા લાગી અને એ પહેલો cold start હતો કે થોડા જ સમય પહેલાં motor ચાલી હતી, એ માહિતી પણ લખો.
તરત એટલે કયા સમયે?
કોઈ operator માટે Start દબાવતાં જ supply જવી એટલે તરત. કોઈ માટે motor એક-બે seconds ફરીને અટકે તે પણ તરત. Start request, contactor pickup, motor movement અને trip indicationનો ક્રમ જુદો લખો. Motor દૂર હોય કે guardની અંદર હોય તો normal displayનો આધાર લો. ન જોયેલી movementને અસ્પષ્ટ તરીકે રાખો.
| શું બન્યું | શું મોકલવું |
|---|---|
| Start સાથે upstream breaker ખુલ્યું | Device model અને trip indication |
| Motor ફરી અને overload દેખાયું | Acceleration time, load અને તાજેતરના starts |
| Breaker ચાલુ અને controller પર fault | Exact code, mode અને displayનો ફોટો |
| Contactor ખુલ્યું, trip સ્પષ્ટ નથી | Start release, control supply અથવા બીજું machine ચાલુ થયું તેનો સમય |
સામાન્ય DOL circuit contactorથી compatible motorને line supply આપે છે. Starting current running currentથી વધારે હોઈ શકે. તેથી motor, load, supply અને protectionને સાથે જોઈને મૂલવાય છે. ABB Softstarter Handbook જુદી starting methods અને starting currentનો સંબંધ સમજાવે છે.

Upstream breaker ખુલ્યું હોય ત્યારે
કયું breaker ખુલ્યું અને બીજાં કયાં સાધનો બંધ થયા તે લખો. એક starterની branch અને બહુ loads ધરાવતું shared device અલગ clue આપે છે. બહારથી દેખાતો trip indicator અથવા સામાન્ય event log હોય તો તેનો ફોટો રાખો. Handle ક્યાં છે એટલા પરથી કારણ પૂરતું સમજાતું નથી.
Technician exact breaker characteristics, approved coordination અને motor starting profileને installed drawing સાથે સરખાવે છે. Starting current એક શક્ય કારણ છે. Cable બદલ્યા પછીની ભૂલ અથવા નુકસાન પણ એ જ સમયે દેખાઈ શકે. મોટા breakerથી protection design બદલાય છે. તેનો નિર્ણય યોગ્ય design technician કરે છે.

Overload અથવા controller fault દેખાય ત્યારે
Motor nameplate current, relay range અને documented setting ઉપલબ્ધ હોય તો મોકલો. તાજેતરમાં કેટલા starts થયા અને છેલ્લી run પછી કેટલો સમય હતો તે લખો. Thermal device પર પહેલાના cyclesની અસર હોઈ શકે. Electronic panel પોતાનો code બતાવી શકે છે. Exact manualથી અર્થ સમજો. Schneider trip-class note ચોક્કસ devices વિશે છે, તેથી part number સાથે આપવો ઉપયોગી છે.
VUKAR panel માટે model ઓળખો અને code જેમ દેખાય તેમ લખો. VUKAR starter fault-code guide સંબંધિત codes માટે પ્રારંભિક reference છે. Nameplate current અને overload guide protection અંગે કઈ વિગતો તૈયાર રાખવી તે સમજાવે છે.
એકસરખા દેખાતા બે startup trips
સવારે pump સામાન્ય રીતે ચાલ્યો. વ્યસ્ત સમયે થોડા ટૂંકા cycles પછી ફરી Start આપતાં motor ફરી અને પછી overload દેખાયું. ઉપયોગી નોંધમાં cold start, બે runs વચ્ચેનો સમય અને બંને વખતે load લખાય. Technician પછી duty અને accelerationને protection સાથે જોઈ શકે.
બીજી સ્થિતિમાં cable બદલ્યા પછી પહેલા Start વખતે branch device ખુલ્યું અને motor ફરી કે નહીં તે કોઈએ જોયું નથી. અહીં તાજેતરની cable work અને exact indicator તપાસની દિશા બદલે છે. બંનેને startup trip કહી શકાય. બંને માટે જરૂરી પુરાવા અલગ છે.

Supply અને loadનો context
Supply mains, generator કે બીજો approved source હતો તે જણાવો. Transfer log હોય તો તેનો સમય આપો. Pump અથવા compressor સામાન્ય load સામે શરૂ થતું હતું કે જુદી process condition હતી તે લખો. Existing gauge પર દેખાતી unusual pressure reading પણ ઉપયોગી છે. Pumpની મુશ્કેલીમાં mechanical અને hydraulic સ્થિતિ પણ તપાસવામાં આવી શકે છે.
વધારે motors હોય ત્યારે બીજા motorની સ્થિતિ સાથે રાખો. “Backup supply પર switch થયા પછી pump A trip થયો, pump B પહેલેથી ચાલતો હતો” એવી નોંધ ઉપયોગી છે. ફક્ત “બંને pumps ખરાબ છે” લખતાં sequence મળતી નથી.
Device અને resetની વિગતો સાચવો
Upstream breakerની indication તેનો trip unit બતાવી શકે છે. Motor protectionમાં thermal કે electronic indication હોઈ શકે. Controller process fault દેખાડે ત્યારે upstream breaker ચાલુ રહી શકે. Device type, code અને model લખો. Commissioning પછી motor, cable કે process બદલાઈ હોય તો protection schedule જોડો.
Operator પહેલેથી reset કરી ચૂક્યો હોય તો શું reset કર્યું અને fault ફરી ક્યારે દેખાયો તે જણાવો. Breaker ફરી બંધ કરવો, overload reset અને alarm clear જુદી ક્રિયા છે. Power પાછું આવતાં screen સાફ થઈ જાય તો પહેલાનો ફોટો ખાસ ઉપયોગી છે.

Service માટે શરૂઆતની નોંધ
“Mains supply. Local Start. Contactor ખસ્યો અને motor ફરવા લાગી. બે secondsમાં attached code દેખાયો. Upstream breaker ચાલુ હતો. આ કલાકે pump અનેક વખત ચાલ્યો હતો.” Accessible labels જોડો. Repeated trip અથવા electrical faultની શંકા હોય તો siteની stop અને isolation procedure અનુસરો. Hazardous energy control overview servicingની isolation અને verification સમજાવે છે.
Cold start અને થોડા સમય પછીના restartને જુદા રાખો
સવારનો પહેલો Start અને થોડા જ મિનિટ પહેલાં motor અટકી પછીનું restart બે અલગ પરિસ્થિતિ છે. પ્રથમ વખતે લાંબો idle સમય હોઈ શકે. બીજા સમયે process હજુ loadમાં હોઈ શકે અને protection પહેલાંના runsનો અસર અનુભવતી હોઈ શકે. કારણ નક્કી કરતાં પહેલાં last stopનો સમય, normal cycle interval અને Start પહેલાંની process સ્થિતિ લખો. પછી service team actual device modelની માહિતી સાથે આ observations સરખાવી શકે છે.
ધારો કે સવારે pump સામાન્ય ચાલ્યો. બપોરે demandને કારણે થોડા intervalsમાં ત્રણ starts નોંધાયા. પછી motor accelerate થતાં overload દેખાયો. હવે પહેલા સામાન્ય event અને પછીનો fault એકસાથે મોકલો. જો એ ત્રણ starts technicianના controlled tests હતા, તો એ પણ લખો. Demandના કારણે વારંવાર શરૂ થવું અને જાળવણીની તપાસ માટે શરૂ થવું એક જ માહિતી નથી. આખા sequenceને સમજવામાં એ ફરક ઉપયોગી છે.
સાચું device tag ક્યાંથી મળશે?
એક roomમાં ઘણીવાર એક જેવા દેખાતા breakers અને panels હોય છે. “બાજુનું breaker” લખવાથી કયું device સમજાશે તેની ખાતરી નથી. બહારથી વાંચી શકાય તો tag, equipment ID અને upstream sectionનું નામ આપો. બહારથી દેખાતું ન હોય તો displayનો ફોટો અને સામાન્ય control-room log પૂરતા છે. Technician drawingથી exact tag શોધી શકે છે. અજાણ્યો tag અનુમાનથી લખશો નહીં.
ક્યારેક Local panel પહેલાં code બતાવે અને થોડા સમય પછી upstream device open થાય. બીજા સમયે supply પહેલેથી જાય અને display ફરી ચાલુ થયા પછી history બતાવે. બન્નેમાં એકસરખો code દેખાય તેમ છતાં ઘટના ક્રમ જુદો છે. બે systemsની ઘડિયાળ વચ્ચેનો ફરક reportમાં લખો. Timestamp જાતે બદલીને એક જ lineમાં મુકવાથી event order ગુમ થઈ શકે છે.
મરામત પછીની પહેલી start અલગ રીતે document કરો
Cable બદલાયું, motor બદલી કે alternate approved source પરથી supply આપવાનું શરૂ થયું ત્યાર પછી પહેલી failed start ખાસ નોંધવા જેવી છે. જૂના અને નવા nameplateની માહિતી approved recordsમાંથી મળે તો સાથે રાખો. Protection schedule અથવા setting revision બદલાયું હોય તો તેની ઓળખ આપો. Operator પોતે setting બદલીને “સાચી થાય છે કે કેમ” તે અજમાવે તેની જરૂર નથી. Service team actual drawing અને manufacturer limitsથી આગળનો નિર્ણય કરે.
ઉદાહરણ માટે લખો કે motor cableનું કામ 11:30એ પૂરું થયું, પહેલો Start 11:42એ આપ્યો અને 11:42નો display ફોટો જોડેલો છે. Motor પાસે કોઈ વ્યક્તિ હાજર હતી તો તેનું observation અલગ noteમાં આપો. Control roomમાંથી કોણે શું જોયું અને panel પાસે કોણે શું સાંભળ્યું તે જુદાં આપવાથી ઘટના ફરી ગોઠવી શકાય છે. Exact ક્રમ ન મળે તો જે ભાગ ખાતરીથી જાણો છો એટલો જ લખો.
એક reportમાં ત્રણ પ્રકારના પુરાવા
| પુરાવાનો પ્રકાર | ઉદાહરણ |
|---|---|
| ઘટના | Local Start આપ્યા પછી બે secondsમાં panel code |
| ઉપકરણ | Exact starter, motor અને protection deviceનું label |
| પરિસ્થિતિ | આ કલાકમાં અગાઉના starts અને supply transferની નોંધ |
આ ત્રણ વિગતો જુદા પ્રશ્નના જવાબ આપે છે. શું બન્યું, કયા equipment પર બન્યું અને તે સમયે શું બદલાયું? Supply ચાલુ રહી હતી કે બીજાં machines પણ બંધ થયા એ detail ઉમેરો. ચોક્કસ time ન હોય તો અંદાજ લખો. Main breaker, branch device અને panel faultમાંથી ફક્ત એકનો ફોટો હોય તો બાકીના status અંગે ખાતરી દર્શાવશો નહીં.
જો shiftમાં બીજી machineની ફરિયાદ પણ મળી હોય, તો તે એક જ issue હોવાનું તરત માની લેવાની જરૂર નથી. Start sequence અને supply logની સરખામણી પછી બંને વચ્ચે સંબંધ છે કે નહીં તે નક્કી થઈ શકે. Reportમાં દરેક motorની અલગ ઓળખ અને event timestamp લખવાથી તપાસ સાચા વિસ્તાર સુધી મર્યાદિત રહે છે.
VUKAR DOL Starter પસંદગી માર્ગદર્શિકા · DOL Starter power અને control diagram
Operator note સાથે ઋતુ અથવા ambient temperatureનો અંદાજ આપવો ક્યારેક ઉપયોગી છે, ખાસ કરીને વારંવાર ચાલતી machineમાં. સવારે અને બપોરે start વર્તન જુદું હોય તો “બપોરે ગરમ હતું” કરતાં actual ambient indication ઉપલબ્ધ હોય તો એ લખો. અંદાજ હોય તો અંદાજ જણાવો. Motor temperature જોઈ ન હોય તો તેને “motor ગરમ હતી” તરીકે નોંધશો નહીં. Technicianને પછી site logs અને actual motor dataથી તે તપાસવાની તક રહે છે.
Report પછી કયો પ્રશ્ન ખુલ્લો છે તે પણ લખી શકો. “Contactor ખસ્યો હતો, પણ motor movement કોઈએ જોઈ નથી,” અથવા “Local panel code મળ્યો, upstream breakerનો indicator વાંચી શકાયો નહીં.” આ જુદાં unknowns આગળના testનો હેતુ નક્કી કરવામાં મદદ કરે છે. Equipmentને વારંવાર start આપ્યા વિના પહેલેથી હાજર informationને વધુ ચોક્કસ બનાવવું શક્ય છે.